ปัญหา "กลิ่นตัว" ตามงานอีเวนต์! เป็นทอล์คออฟเดอะทาวน์ทุกปี ไม่ดีขึ้นเลย!!

ถ้าใครติดตามข่าวสารวงการโอตาคุญี่ปุ่นอยู่บ้าง คงเคยได้ยินเรื่องกลิ่นตัวแรงๆ ที่มักถูกพูดถึงในบริบทของกลุ่มโอตาคุหรือคนที่ไปงานอีเวนต์อนิเมะ โดยเฉพาะงานใหญ่อย่าง Comiket (คอมมิเก็ต) งานรวมตัวโดจินชิและสินค้าแฟนเมดที่ใหญ่ที่สุดในโลก ซึ่งกลายเป็นประเด็นที่ถูกพูดถึงซ้ำแล้วซ้ำเล่าทุกปีในญี่ปุ่นจนกลายเป็นเรื่องปกติที่คนคาดหวังว่าจะเกิดขึ้น

เรื่องนี้เป็นปัญหาที่ถูกพูดถึงอย่างจริงจังในสื่อญี่ปุ่นมานานนับสิบปี ย้อนไปตั้งแต่ปี 2013 ก็เคยมีรายงานข่าวว่าเกิดเหตุมีกลิ่นเหม็นผิดปกติบนรถไฟสาย Rinkai ในช่วงที่มีการจัดงาน Comiket โดยผู้โดยสารหลายคนถึงกับต้องใช้ผ้าเช็ดหน้าปิดจมูกและมีการร้องเรียนเรื่องกลิ่นตัวผ่านโซเชียลมีเดียจำนวนมาก

ปัญหานี้รุนแรงถึงขนาดที่ผู้อยู่อาศัยใกล้สถานที่จัดงานเคยร้องเรียนขอให้ผู้เข้าร่วมงาน "ไปอาบน้ำมาก่อน" เป็นประจำทุกปี และในปีล่าสุดก็ยังมีรายงานว่างาน Comiket ที่มีผู้เข้าร่วมราว 250,000 คนตลอดสองวัน ก็ยังคงเผชิญกับปัญหากลิ่นรุนแรงอย่างต่อเนื่องจนกลายเป็นแฮชแท็กติดเทรนด์บน SNS ญี่ปุ่นแทบทุกปี

ปัจจัยหลักๆ ที่ทำให้เกิดปัญหากลิ่นตัวในงานอีเวนต์เป็นไปได้จากหลายสาเหตุ เช่น

สภาพอากาศและฝูงชน เพราะ Comiket มักจัดในช่วงฤดูร้อนที่อากาศร้อนจัดและความชื้นสูง รวมกับจำนวนผู้เข้าร่วมงานที่หนาแน่นมากทำให้ผู้คนต้องเบียดเสียดกันจนเหงื่อท่วมตัวเสียดสีกันไปมาบางปีถึงขั้นมีรายงานว่าเกิดปรากฏการณ์ "เมฆคอมมิเก็ต" ซึ่งคือไอน้ำจากเหงื่อที่ระเหยขึ้นไปกระทบเครื่องปรับอากาศบนเพดานจนกลั่นตัวเป็นหมอกภายในฮอลล์

ปัญหาการดูแลตัวเองที่มักถูกมองข้าม มีการตั้งข้อสังเกตในหลายกระทู้ว่ากลุ่มโอตาคุบางส่วนอาจให้ความสำคัญกับความสนใจส่วนตัวหรืองานอดิเรกมากกว่าเรื่องภาพลักษณ์ภายนอกในชีวิตจริงทำให้บางคนอาจละเลยเรื่องสุขอนามัยพื้นฐาน เช่น การซักเสื้อผ้าหรือที่นอนเป็นประจำ ซึ่งเป็นสาเหตุของกลิ่นสะสมในระยะยาว

และอีกหนึ่งปัจจัยอาจเกิดจากที่ เสื้อผ้าและของใช้ที่ไม่ได้ทำความสะอาด มีการถกเถียงในโลกออนไลน์ญี่ปุ่นว่าจริงๆ แล้วปัญหาอาจไม่ได้อยู่ที่กลิ่นตัวเพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงกลิ่นเสื้อผ้าที่ไม่ได้ซักหรือตากอย่างเหมาะสม ซึ่งอาจเป็นปัจจัยที่ส่งผลมากกว่ากลิ่นตัวตามธรรมชาติเสียอีก

นอกจากงาน Comiket ที่เป็นกรณีคลาสสิกแล้ว ปัญหาเรื่องกลิ่นตัวในวงการโอตาคุญี่ปุ่นยังลามไปถึงอีกสองพื้นที่ที่น่าสนใจไม่แพ้กัน คือ งานอีเวนต์ที่มีเซย์ยู (นักพากย์) ออกมาขอร้องแฟนๆ โดยตรง และ สนามแข่งขันการ์ดเกม ซึ่งทั้งสองกรณีสะท้อนว่าปัญหานี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่งานอนิเมะใหญ่ๆ เท่านั้น แต่แทรกซึมอยู่ในแทบทุกวงการที่มีการรวมตัวของแฟนคลับหนาแน่น

ในงาน Takahashi Rie 1st Live เป็นอีกกรณีที่ถูกพูดถึงมากในโลกออนไลน์คือนักพากย์ Takahashi Rie ที่เธอเคยออกมาขอร้องแฟนๆ ให้อาบน้ำมาก่อนร่วมงานไลฟ์อยู่เป็นประจำ จนเกิดการถกเถียงในบอร์ดออนไลน์ญี่ปุ่นว่าจริงๆ แล้วมีโอตาคุที่ขี้เกียจอาบน้ำจนส่งกลิ่นแรงอยู่จริงหรือไม่ซึ่งมีทั้งฝ่ายที่ยืนยันว่าเจอเหตุการณ์แบบนั้นจริงในงานที่กลิ่นตัวรุนแรงจนถูกคนรอบข้างตักเตือน และฝ่ายที่มองว่าเป็นการเหมารวมเกินจริง

นอกจากนี้ยังเคยมี กรณีร้านการ์ดเกมออกประกาศเตือน ในปี 2024 โดยมีร้านขายการ์ดเกมแห่งหนึ่งที่จัดการแข่งขันเป็นประจำ ต้องออกมาทวีตขอร้องผ่านบัญชีทางการว่าเนื่องจากอากาศเริ่มร้อนขึ้น มีผู้เข้าร่วมงานบางส่วนที่อยู่ในสภาพเสื้อผ้าเปียกไม่แห้งสนิทหรือมีกลิ่นตัวแรง โดยเฉพาะช่วงหลังนี้กลิ่นของผู้เข้าร่วมบางคนรุนแรงมาก ขอให้ทุกท่านอาบน้ำและซักเสื้อผ้าให้สะอาดก่อนมาร้าน หากไม่มีการปรับปรุง ทางร้านอาจพิจารณายกเลิกการจัดการแข่งขันในอนาคตข่าวนี้กลายเป็นที่ฮือฮาในโลกออนไลน์ญี่ปุ่นทันที และมีการตั้งข้อสังเกตด้วยว่าปัญหากลิ่นแรงไม่ได้จำกัดอยู่แค่กลุ่มโอตาคุการ์ดเกมเท่านั้น แต่พบได้ในทุกกลุ่มอาชีพที่มีคนกลิ่นตัวแรงปะปนอยู่ตามธรรมชาติ

เคยมีกรณีที่ถูกแชร์ต่อในบล็อกและกระทู้ญี่ปุ่นเกี่ยวกับงานแข่งขันยูกิโอที่มีผู้เล่นคนหนึ่งมีกลิ่นตัวรุนแรงจนคู่แข่งขันรู้สึกคลื่นไส้ต่อเนื่องไม่หยุดหลังจากได้กลิ่น จนกลายเป็นกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวางในโลกออนไลน์ ทั้งฝ่ายที่มองว่าน่าสงสารคนที่ต้องเจอสถานการณ์แบบนี้ และฝ่ายที่เสนอให้ร้านหรือผู้จัดงานใช้เครื่องตรวจวัดกลิ่นเพื่อคัดกรองผู้เข้าร่วมงานที่มีกลิ่นตัวเกินมาตรฐาน

ที่น่าสนใจคือมีคนเล่นการ์ดเกมหลายคนออกมาเขียนบทความยอมรับตรงๆ ว่าเรื่องนี้เป็นปัญหาจริงในบางร้าน โดยคนหนึ่งเล่าประสบการณ์ว่าตัดสินใจเลิกเล่นการ์ดไปเลยเพราะทนกลิ่นเหม็นในร้านการ์ดที่เคยไปแข่งไม่ไหว

ปัญหากลิ่นตัวในงานอีเวนต์ต่างๆ เป็นประเด็นที่เกิดจากปัจจัยแวดล้อมหลายอย่างผสมกัน ทั้งสภาพอากาศ ความหนาแน่นของผู้คน และพฤติกรรมส่วนบุคคลบางส่วน จนกลายเป็นทอล์กออฟเดอะทาวน์ที่วนกลับมาทุกปีในสังคมญี่ปุ่น อย่างไรก็ตาม ก็เป็นเรื่องที่ควรมองด้วยความเข้าใจมากกว่าการตัดสิน เพราะไม่ใช่ทุกคนในกลุ่มโอตาคุที่จะมีปัญหานี้ และหลายฝ่ายก็เริ่มหาวิธีแก้ไขอย่างสร้างสรรค์ ทั้งจากภาคธุรกิจและการรณรงค์ให้ความรู้เรื่องสุขอนามัยส่วนบุคคลมากขึ้นเรื่อยๆ นั้นเองครับ

อ้างอิง

• ข่าวกลิ่นเหม็นบนรถไฟ - https://www.j-cast.com/2013/08/12181363.html?p=all

• ปรากฏการณ์ "เมฆคอมมิเก็ต" - https://dailyportalz.jp/kiji/comic-market-clouds

• เช็คลิสต์เตรียมตัวไปคอนเสิร์ตของลิเอรี่ - https://x.com/taka8rie/status/1629373507070234624/photo/1

• ต้นทางร้านการ์ดที่ออกมาประกาศ - https://x.com/paradise_bukuro/status/1797132004535967899